"Kanadalı alimlər bakteriyaların əvvəllər hədəf alınmamış zəif nöqtəsinə təsir edən və potensial olaraq antibiotik müqavimətini aşmağa kömək edə biləcək yeni maddə aşkar ediblər..."
Alimlər bakteriyalara qarşı tamamilə yeni mexanizmlə təsir edən manikomisin adlı antibiotik kəşf ediblər.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "science.mail.ru" nəşri məlumat yayıb.
Antibiotiklərə müqavimət böhranına yeni yanaşma
Məlumatda deyilir ki, bu maddə bakteriya hüceyrəsində zülal istehsal edən ribosomların əvvəllər hədəf alınmayan çıxış kanalını bloklayır. Nəticədə zülalların hüceyrədən çıxışı dayanır və bakteriyanın fəaliyyəti tamamilə pozulur. Mütəxəssislər uzun illərdir antibiotik müqavimətinin qlobal təhlükəyə çevrildiyini bildirirlər.
Bakteriyalar mövcud dərmanlara sürətlə uyğunlaşdığı üçün bir çox antibiotiklər artıq əvvəlki kimi effektiv deyil. Problemin əsas səbəblərindən biri də odur ki, istifadə edilən dərmanların əksəriyyəti eyni hüceyrə hədəflərinə təsir edir və bakteriyalar bu mexanizmlərə qarşı müdafiə formalaşdıra biliblər.
Unudulmuş bakteriyadan yeni kəşf
Kanadadakı Makmaster Universitetinin tədqiqatçıları tamamilə fərqli yanaşma tətbiq ediblər. Onlar 75 il əvvəl ilk antibiotiklərdən birini - oksitetrasiklini verən "Streptomyces rimosus" adlı torpaq bakteriyasını yenidən araşdırıblar.
Əvvəllər hesab olunurdu ki, bu mikroorqanizmdən artıq yeni bir maddə əldə etmək mümkün deyil. Lakin alimlər qabaqcıl fraksiyalaşdırma üsulundan istifadə edərək bakteriyanın kimyəvi qarışığından tanınmış birləşmələri süzüb çıxarıblar və indiyədək diqqətdən kənarda qalan nadir molekulu - manikomisini aşkar ediblər.
Tamamilə yeni təsir mexanizmi
Tədqiqatın rəhbərlərindən biri olan professor Cerard Rayt bildirir ki, manikomisin bakteriya hüceyrəsində tamamilə yeni "hədəfə" təsir edir. Onun sözlərinə görə, ribosomu zavod konveyeri kimi təsəvvür etsək, manikomisin hazır məhsulun "çıxış yolunu" bağlayır və bütün prosesi dayandırır.
Nəticədə bakteriya zülal istehsal edə bilmir və məhv olur. Ən mühüm məqam isə odur ki, indiyədək heç bir antibiotik bu mexanizmə təsir etməyib, buna görə də bakteriyalarda ona qarşı təbii müqavimət mövcud deyil.
Perspektivlər və növbəti mərhələ
İlkin laborator nəticələr ümidvericidir. Manikomisin insan hüceyrələri üçün toksik deyil və infeksiya modellərində effektivlik göstərib. Hazırda tədqiqatçılar preparatın orqanizmdə aktiv qalma müddətini optimallaşdırmağa çalışırlar və artıq 60-dan çox törəmə molekul sintez ediblər. Alimlər bu kəşfin gələcəkdə antibiotik müqaviməti ilə mübarizədə yeni bir istiqamət aça biləcəyini bildirirlər.
