"Britaniyalı alimlər müəyyən ediblər ki, çuğundur şirəsinin qan təzyiqinə təsiri təkcə məhsulun özündən deyil, ağız boşluğundakı bakteriyalardan da asılıdır..."
Çuğundur şirəsi uzun illərdir ürək-damar sistemi üçün ən faydalı içkilərdən biri hesab olunur. İdmançılar, sağlam qidalanma tərəfdarları və yüksək təzyiqdən əziyyət çəkən insanlar onu tez-tez rasionlarına daxil edirlər.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "science.mail.ru" nəşri yazıb.
Lakin britaniyalı alimlərin yeni araşdırması göstərib ki, bu içkinin təsir mexanizmi indiyədək düşünüldüyündən daha mürəkkəbdir. Tədqiqatın nəticələrinə görə, çuğundur şirəsinin müntəzəm qəbulu yaşlı insanlarda arterial təzyiqin azalmasına kömək edə bilər. Maraqlıdır ki, gənc iştirakçılarda eyni təsir müşahidə olunmayıb.
Sirr ağız boşluğundakı bakteriyalardadır
Araşdırmada 75 könüllü iştirak edib. Onların bir hissəsi təxminən 30 yaşında, digər hissəsi isə 60-70 yaş aralığında olub. İştirakçılar iki həftə ərzində gündə iki dəfə nitratlarla zəngin çuğundur şirəsi qəbul ediblər. Daha sonra isə nitratlardan təmizlənmiş plasebo içki ilə eyni prosedur təkrarlanıb. Alimlər təcrübədən əvvəl və sonra ağız boşluğundakı bakteriyaların tərkibini araşdırıblar.
Ən nəzərəçarpan dəyişikliklər yaşlı insanlarda qeydə alınıb. Onlarda zərərli hesab olunan bəzi bakteriyaların sayı azalıb, nitratların emalında iştirak edən mikroorqanizmlərin sayı isə artıb. Mütəxəssislər bildirirlər ki, çuğundur şirəsinin əsas üstünlüyü məhz nitratlarla bağlıdır. Bu maddələr çuğundurla yanaşı ispanaq, rukola, kərəviz, fenxel və yarpaqlı kələmdə də mövcuddur.
Nitratlar damarları necə qoruyur?
Nitratlar orqanizmə daxil olduqdan sonra bir sıra çevrilmələrə məruz qalır. Bu prosesin mühüm hissəsi ağız boşluğunda baş verir. Buradakı bəzi bakteriyalar nitratları nitritlərə çevirir, daha sonra isə orqanizm onlardan azot oksidi istehsal edir. Azot oksidi damarların genişlənməsinə və elastikliyinin artmasına kömək edir. Nəticədə qan dövranı yaxşılaşır və arterial təzyiq aşağı düşə bilir.
Yaş artdıqca orqanizmdə azot oksidinin istehsalı zəifləyir. Alimlər hesab edirlər ki, gənclərlə yaşlılar arasında müşahidə edilən fərqin əsas səbəbi də budur. Gənc insanlarda bu mexanizm onsuz da kifayət qədər effektiv işlədiyindən əlavə nitratların təsiri o qədər də nəzərə çarpmır.
Möcüzəvi vasitə hesab etmək olmaz
Araşdırma çuğundur şirəsinin faydasını bir daha təsdiqləsə də, alimlər onu "möcüzəvi dərman" adlandırmağa tələsmirlər. Bəzi tədqiqatlarda ağız boşluğundakı bakteriyaların dəyişməsi qeydə alınsa da, qan təzyiqində davamlı yaxşılaşma müşahidə edilməyib.
Mütəxəssislərin fikrincə, nəticələr insanın yaşı, sağlamlıq vəziyyəti, qəbul etdiyi dərmanlar və hətta mikrobiomunun xüsusiyyətlərindən asılı ola bilər. Bundan əlavə, nitratların faydası ağız boşluğundakı bakteriyalarla sıx bağlıdır. Xlorheksidin tərkibli antiseptik qarqaralardan tez-tez istifadə etmək bu prosesi zəiflədə və faydalı təsiri azalda bilər.
Alimlər qeyd edirlər ki, çuğundur şirəsi yüksək təzyiqi olan insanlar üçün faydalı ola bilər, lakin həkim tərəfindən təyin edilmiş müalicəni əvəz etmir. Onların fikrincə, ən düzgün yanaşma tək bir "superməhsul" axtarmaq deyil, nitratlarla zəngin tərəvəzləri müntəzəm şəkildə qidalanmaya daxil etməkdir.
Çuğundurla yanaşı ispanaq, rukola, kərəviz, fenxel və kələm növləri də bu baxımdan yaxşı seçim hesab olunur. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, çuğundur şirəsi universal vasitə olmasa da, xüsusilə yaşlı insanlar üçün ürək-damar sağlamlığını və normal qan təzyiqini dəstəkləməyin sadə və əlçatan yollarından biri ola bilər.
