Ukrayna HIMARS-ın boşluğunu dronlarla doldurur...




 
Ukraynanın yeni nəsil orta mənzilli zərbə pilotsuz aparatları cəbhədə vəziyyətə getdikcə daha çox təsir göstərir.
 
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "businessinsider.com" nəşri yazıb.
 
Yeni dronlar cəbhədə oyunun qaydalarını dəyişir
 
Qərb ekspertlərinin fikrincə, bu sistemlər əvvəllər ABŞ istehsalı olan HIMARS raket komplekslərinin yerinə yetirdiyi vəzifələrin bir hissəsini öz üzərinə götürərək Rusiya arxa cəbhəsinə effektiv zərbələr endirməyə imkan yaradır.
 
Buna nümunə kimi Zaporojye istiqamətində həyata keçirilən hücum göstərilir. Ukrayna hərbçilərinin məlumatına görə, vurulan binada Rusiya ordusunun FPV-dron operatorları yerləşirdi. Ukrayna Milli Qvardiyasının "Tayfun" bölməsinin "Sprinq" çağırış nişanlı operatoru bildirib ki, qanadlı dron birbaşa binanın damına dəyib və partlayış nəticəsində yuxarı mərtəbə dağılıb.
 
Müharibənin ilk mərhələsində HIMARS sistemləri Ukraynaya Rusiya sursat anbarlarını, qərargahlarını və logistika qovşaqlarını vurmağa imkan verirdi. Lakin zaman keçdikcə Rusiya bu təhlükəyə uyğunlaşıb. "Sağ qayıt" fondunun baş analitiki Nikolay Belyeskovun sözlərinə görə, HIMARS üçün ən uğurlu dövr 2022-ci ilin yay-payız ayları olub. Sonradan Rusiya radioelektron mübarizə vasitələri raketlərin GPS naviqasiyasını pozmağı öyrənib, Ukraynanın uzaqmənzilli sursat ehtiyatları isə məhdud qalıb.
 
Süni intellekt və "müharibənin yeni mərhələsi"
 
ABŞ-dakı Müharibənin Öyrənilməsi İnstitutunun (ISW) innovasiyalar üzrə direktoru Corc Barros hesab edir ki, yeni Ukrayna dronları döyüş əməliyyatlarında yeni mərhələnin başlanğıcını göstərir. Onun fikrincə, bu texnologiya Ukraynaya Rusiya ordusunun hücum potensialını sistemli şəkildə zəiflətmək imkanı verir.
 
Yeni pilotsuz aparatların zərbə radiusu 30-300 kilometr arasında dəyişir. Ən mühüm yeniliklərdən biri süni intellekt sistemlərinin tətbiqidir. Operatorla əlaqə kəsildikdə belə, dron hədəfi müstəqil müəyyənləşdirərək hücumu tamamlaya bilir.
HIMARS-dan fərqli olaraq, bu dronlar yalnız sabit obyektləri deyil, həm də yanacaq maşınlarını, təminat yük avtomobillərini və hərəkətdə olan texnika kolonlarını vurmaq qabiliyyətinə malikdir.
 
Rusiya logistikasına zərbə
 
Nikolay Belyeskovun sözlərinə görə, son altı-səkkiz həftə ərzində Rusiya arxa cəbhəsində ən azı yüz logistika obyektinin məhv edildiyi təsdiqlənib. ABŞ-ın "Defense Priorities" təşkilatının analitiki Gil Barndollar da yeni dronların bəzi istiqamətlərdə Rusiya logistikasına ciddi təsir göstərdiyini bildirib.
 
Mütəxəssislər xüsusilə qiymət fərqinə diqqət çəkirlər. HIMARS raketləri yüz minlərlə dollar dəyərində olduğu halda, Ukraynanın orta mənzilli dronlarının əksəriyyəti 1-15 min dollara başa gəlir. Bu isə Ukraynaya Rusiya arxa cəbhəsinə daha geniş miqyasda və daha intensiv zərbələr endirməyə imkan verir.
 
Məlumatlara görə, Ukrayna son aylarda Krımı Rusiyanın materik hissəsi ilə birləşdirən əsas təchizat marşrutlarına hücumları artırıb. Bildirilir ki, bu zərbələr yarımadaya yanacaq tədarükünü əhəmiyyətli dərəcədə azaldaraq Krımın təcrid olunması riskini yüksəldib.