"Trampın Ukrayna danışıqlarına yenidən qayıtması Avropada narahatlıq yaradıb - Brüssel prosesdən kənarda qalmaqdan ehtiyat edir..."
ABŞ prezidenti Donald Tramp İran böhranından sonra diqqətini yenidən Ukrayna münaqişəsinə yönəldib. Lakin bu, Kiyevin Avropadakı əsas tərəfdarlarını sevindirmək əvəzinə narahat edib.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "Politico" nəşri yazıb.
Avropa prosesdən kənarda qala bilər
Nəşrin yazdığına görə, Avropa paytaxtlarında Trampın Ukrayna üzrə sülh danışıqlarında yenidən əsas rol oynamağa çalışacağından və Avropanı kənarda qoyacağından ehtiyatlanırlar. Avropa İttifaqı (Aİ) və onun tərəfdaşları Rusiyaya maksimum təzyiq göstərilməsi və Ukraynaya qeyd-şərtsiz dəstək xəttini müdafiə etsələr də, Trampın bu yanaşmanı bölüşəcəyinə əmin deyillər.
Anonimlik şərti ilə danışan avropalı diplomatlardan biri etiraf edib ki, Trampın son aylarda diqqətinin İrana yönəlməsi Avropa üçün müəyyən mənada əlverişli olub. Onun sözlərinə görə, indi Vaşinqtonun yenidən təşəbbüsü ələ almaq istəyi Brüsseldə narahatlıq yaradır.
G7 sammiti çərçivəsində Ukrayna prezidenti Vladimir Zelenski ilə keçirilən görüşdə münaqişənin nizamlanması əsas mövzulardan biri olub. Zelenski ABŞ-ın iştirakının sülhə nail olmaq üçün həlledici əhəmiyyət daşıdığını vurğulayaraq Trampla son telefon danışığında "sülhü yaxınlaşdıra biləcək yaxşı ideyaların" müzakirə edildiyini bildirib.
Avropa daha çox söz sahibi olmaq istəyir
Fransa prezidenti Emmanuel Makron hesab edir ki, Avropa Ukraynaya maliyyə və hərbi dəstəyin əsas yükünü daşıdığı üçün danışıqlarda tamhüquqlu iştirak etməlidir. Avropa Komissiyasının rəhbəri Ursula fon der Lyayen isə bildirib ki, Aİ Ukraynanın maliyyə ehtiyaclarının böyük hissəsini qarşılayır və tərəfdaşlar dəstəyi artırmalıdır.
O, həmçinin Ukrayna və Moldovanın Aİ-yə üzvlüyü üzrə rəsmi danışıqların başlanmasını Avropanın Kiyevə verdiyi siyasi dəstəyin göstəricisi adlandırıb.
Avropa Şurasının prezidenti Antonio Koşta isə Rusiyaya qarşı vahid mövqenin qorunmasının vacibliyini vurğulayıb.
Trampın Putinlə danışığı narahatlıq yaradıb
Avropanın narahatlığını artıran əsas məqamlardan biri Trampın ad günündə Rusiya prezidenti Vladimir Putin ilə uzun telefon danışığı aparması olub.
Tramp sonradan həm Putinlə, həm də Zelenski ilə məhsuldar söhbətlər keçirdiyini bildirərək tərəflərin razılığa gəlməyə hazır olduğunu düşündüyünü deyib.
Bununla yanaşı, Avropa İttifaqı Rusiyaya qarşı 21-ci sanksiyalar paketini hazırlayır. Paket əsasən Rusiya neftinin daşınması və enerji sektoruna yönələcək. Lakin ABŞ-ın yeni sanksiyalar tətbiq edib-etməyəcəyi və ya Ukraynaya əlavə hərbi yardım ayıracağı hələ məlum deyil.
Danışıqlara kim rəhbərlik edəcək?
Məqalədə qeyd olunur ki, qarşıdakı mərhələdə əsas suallardan biri danışıqlar masasında kimin lider rolunu oynayacağıdır. Zelenski Avropanın danışıqlarda vasitəçi kimi deyil, Ukraynanın müttəfiqi kimi iştirak etməsində israr edir.
Almaniya, Fransa və Böyük Britaniyadan ibarət "Avroüçlük" artıq Moskva ilə məhdud təmaslara başlayıb və atəşkəs, təhlükəsizlik təminatları, eləcə də mövcud təmas xətti əsasında danışıqların aparılmasını təklif edir.
Lakin "Politico" qeyd edir ki, Tramp prosesə birbaşa müdaxilə edərsə, Avropanın yanaşmasını bölüşməyə və hətta onun danışıqlarda iştirakını dəstəkləməyə bilər. Nəşrin fikrincə, məhz bu ehtimal Avropa paytaxtlarında ən böyük narahatlıq doğuran məsələlərdən biridir.
