"Üç aylıq hərbi kampaniya göstərdi ki, ABŞ-ın nəhəng hərbi üstünlüyü belə İranı öz şərtlərini qəbul etməyə məcbur edə bilmədi..."
İranla üç ay davam edən müharibə ABŞ hərbi gücünün də sərhədlərinin olduğunu nümayiş etdirdi.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə Fransanın "Le Figaro" qəzeti yazıb.
İran strateji imkanlarını qoruyub
Məqalədə qeyd olunur ki, ABŞ prezidenti Donald Tramp hərbi əməliyyatların əvvəlində Tehrandan "qeyd-şərtsiz təslim olma" tələb etsə də, yüz günlük münaqişədən sonra İran hakimiyyəti yerində qalıb və əsas strateji imkanlarını qoruyub.
Nəşrin fikrincə, Vaşinqton və müttəfiqi İsrail havada tam üstünlüyə malik olsalar da, bu, siyasi məqsədlərə nail olmaq üçün kifayət etməyib. Fransalı hərbi mənbələrdən biri bildirib ki, İran rejimi sadəcə ayaqda qalmaqla belə özünü qalib elan edə bilər.
İran gözlənildiyindən daha davamlı çıxdı
Məqalədə vurğulanır ki, nəzəri baxımdan tərəflər arasında qüvvələr nisbəti qeyri-bərabər görünürdü. ABŞ və İsrail müasir F-35 qırıcılarından, B-2 bombardmançılarından, THAAD sistemlərindən və digər qabaqcıl silahlardan istifadə edərək minlərlə hədəfə zərbə endiriblər.
Buna baxmayaraq, İran müharibəyə əvvəlcədən hazırlaşıb. Komandanlıq sistemləri mərkəzsizləşdirilib, silah ehtiyatları gizlədilib, ucuz "Shahed" pilotsuz aparatlarına üstünlük verilib. Nəticədə Tehran daha güclü rəqiblə mübarizədə asimmetrik üstünlüklər yaratmağa nail olub.
"Le Figaro" yazır ki, İran həmçinin informasiya müharibəsində fəallıq göstərib, sosial şəbəkələrdə geniş kampaniyalar aparıb və rəqibin planlarını çətinləşdirib.
ABŞ-ı iqtisadi və siyasi amillər dayandırdı
Nəşrin təhlilinə görə, Vaşinqtonun qarşısında duran əsas problemlərdən biri müharibənin uzanmasının yaratdığı iqtisadi və siyasi risklər olub. İranın Hörmüz boğazına təsir imkanları dünya iqtisadiyyatı üçün ciddi təhlükə yaradıb, bölgə ölkələri isə uzunmüddətli qarşıdurmaya hazır olmayıb.
Bundan əlavə, ABŞ ordusunun silah ehtiyatları da nəzərəçarpacaq dərəcədə azalıb. Məqalədə bildirilir ki, üç aylıq əməliyyatlar zamanı "Tomahawk" raketlərinin təxminən üçdə biri, "Patriot" sistemləri üçün nəzərdə tutulan raketlərin isə yarısı istifadə olunub. Bu ehtiyatların bərpası aylar, hətta illər tələb edə bilər.
Fransız ekspertlərin fikrincə, Vaşinqton üçün daha vacib hesab olunan Çin amili də qərar qəbulunda rol oynayıb. ABŞ eyni vaxtda başqa böyük münaqişəyə hazır olmaq zərurətini nəzərə alaraq gələcəyi qeyri-müəyyən görünən əməliyyatı dayandırmağa məcbur qalıb.
Müharibənin əsas dərsi
"Le Figaro" belə nəticəyə gəlir ki, müasir müharibələrdə yalnız atəş gücü həlledici rol oynamır. İran ciddi itkilər versə də, öz imkanlarını tam nümayiş etdirməyərək rəqibini qeyri-müəyyənlik şəraitində saxlaya bilib və uzunmüddətli mübarizəyə hazır olduğunu göstərib.
Məqalə müəlliflərinin qənaətinə görə, ABŞ hərbi baxımdan üstün olsa da, zaman amili və siyasi məhdudiyyətlər nəticədə Vaşinqtonun manevr imkanlarını daraldıb. İran isə məhz bu amillərdən istifadə edərək qarşıdurmadan zəifləsə də, ayaqda çıxmağı bacarıb.
