Gündəlik həyatda müxtəlif çətinliklərdən tam qaçmaq mümkün deyil. Lakin uzunmüddətli stres orqanizmə ciddi zərər vurur, gizli iltihab proseslərini gücləndirir və müxtəlif xəstəliklərin yaranma riskini artırır.
Moderator.az xəbər verir ki, bu barədə "sciencefocus.com" nəşri yazıb.
Stresin orqanizmə təsiri və ilk üsullar
Alimlər emosional tükənmənin qarşısını almaq üçün bir sıra qeyri-adi üsullar təklif edir.
İlk üsullardan biri heyranlıq və valehedici hiss yaşamaqdır. Təbiətin möhtəşəm mənzərələrini, incəsənət əsərlərini izləmək və gözəl görüntülərə vaxt ayırmaq sinir sistemini sakitləşdirir və stres reaksiyasını azaldır.
İkinci üsul zehni sosial dəstəkdir. Yaxın insanın yanında olmadığı vaxt onun səsini, toxunuşunu və ya dəstəyini təsəvvür etmək belə beyində təhlükə hissini azalda və çətin vəziyyətlər qarşısında qorxunu zəiflədə bilər.
Üçüncü üsul isə nəfəsə nəzarətdir. Yavaş və ritmik nəfəs məşqləri beynin həddindən artıq həyəcan vəziyyətinə keçməsinin qarşısını alır. Mütəxəssislər bildirir ki, bu üsulu yalnız stres zamanı deyil, gündəlik olaraq tətbiq etmək daha effektivdir.
Oyun ruhu və səs texnologiyaları
Dördüncü üsul həyata oyun elementləri əlavə etməkdir. Araşdırmalar göstərir ki, daha çevik düşünən və spontan davranan insanlar böhranları fəlakət kimi deyil, həll olunmalı yaradıcı məsələ kimi qəbul edir. Bu yanaşma stresli vəziyyətlərə daha rahat uyğunlaşmağa kömək edir.
Beşinci üsul xüsusi səs texnologiyalarından istifadədir. Alimlərin fikrincə, müəyyən musiqilər və binoral ritmlər cəmi 20 dəqiqə ərzində stres hormonu olan kortizolun səviyyəsini azalda və beynin rahatlama vəziyyətinə keçməsinə kömək edə bilər.
Heyvanlarla ünsiyyət və stresə fərqli baxış
Altıncı üsul heyvanlarla ünsiyyətdir. Araşdırmalar göstərir ki, hətta qısa müddətli heyvan təması belə orqanizmin stressə reaksiyasını zəiflədə bilər. Ev heyvanları ilə ünsiyyət oksitosin hormonunun səviyyəsini artırır, qan təzyiqini sabitləşdirir və insanda rahatlıq hissi yaradır.
Yeddinci və ən vacib üsul isə stresə münasibəti dəyişməkdir. Psixoloqlar hesab edir ki, qısamüddətli stresi dağıdıcı qüvvə kimi deyil, orqanizmin çətinliyə hazırlaşması kimi qəbul edən insanlar gərgin vəziyyətlərə daha sağlam reaksiya verir.
Alimlərin fikrincə, stresdən tam qaçmaq mümkün olmasa da, ona düzgün yanaşma və sadə vərdişlər onun sağlamlığa mənfi təsirini xeyli azaltmağa imkan verir.
