"ABŞ-ın Larak adasına endirdiyi zərbə nəticəsində SEPAH sıralarında da itkilərin olduğu xəbərinə gəldikdə, İranın İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu ABŞ hücumu zamanı bir neçə hərbçi və mülki şəxsin öldüyünü və yaralandığını açıqlayıb..."
İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu İordaniyada ABŞ qüvvələrinin istifadə etdiyi Kral Hüseyn və Əl-Əzraq aviabazalarına ballistik raketlərlə zərbə endirdiyini açıqlayıb. SEPAH texniki və təmir infrastrukturu ilə qırıcı təyyarələrin yerləşdiyi məntəqələrin dağıdıldığını və obyektlərə ağır zərər vurulduğunu bildirir. ABŞ və İordaniya tərəfinin ilkin açıqlamalarında isə zərərin miqyası təsdiqlənməyib.
Moderator.az İran, ABŞ və digər xarici KİV-ə istinadla xəbər verir ki, İranın İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (SEPAH) avqustun 31-də İordaniyada yerləşən Kral Hüseyn və Əl-Əzraq aviabazalarına ballistik raketlərlə hücum etdiyini açıqlayıb.
"Reuters"-in yaydığı məlumata görə, SEPAH hücumu ABŞ-ın İranın Hörmüz boğazındakı Larak adasına endirdiyi zərbəyə cavab olaraq həyata keçirib. Agentliyin ilkin xəbərində İranın iki aviabazanı hədəfə aldığı təsdiqlənir, lakin zərbələrin nəticələri və mümkün itkilər barədə müstəqil məlumatın olmadığı qeyd olunur.
İran dövlət mediası isə SEPAH-ın əməliyyatla bağlı daha ətraflı açıqlamasını yayıb. SEPAH bildirir ki, ballistik raketlər və pilotsuz uçuş aparatlarından ibarət “kombinə edilmiş” əməliyyat zamanı Kral Hüseyn və Əl-Əzraq aviabazalarının texniki infrastrukturu, təmir obyektləri və qırıcı təyyarələrin yerləşdiyi məntəqələr hədəfə alınıb.
SEPAH-ın açıqlamasında həmin obyektlərin “dağıdıldığı” və onlara “ağır zərər” vurulduğu bildirilir. İranın "Mehr" və "IRNA" agentlikləri də məhz bu açıqlamanı yayıb.
İran mediasının yaydığı məlumatlara görə, əməliyyat ABŞ-ın Larak adasına zərbəsindən sonra həyata keçirilib. ABŞ tərəfi Larak adasında İranın raket-buraxılış qurğularına zərbə endirdiyini təsdiqləyib. Vaşinqton bu əməliyyatı İran qüvvələrinin Hörmüz boğazına dəniz minaları yerləşdirmək üçün raketlərdən istifadə etməyə hazırlaşması ilə əlaqələndirib.
ABŞ tərəfinin ilkin məlumatları isə Tehranın açıqlamasından fərqli mənzərə yaradır. "Reuters"-ə istinad edən "The Guardian" yazır ki, ABŞ mənbəyi İordaniyada ABŞ qüvvələrinə doğru gələn raketlərin hamısının ələ keçirildiyini və ilkin mərhələdə ciddi təsirin qeydə alınmadığını bildirib.
"Əl-Cəzirə" də SEPAH-ın Kral Hüseyn və Əl-Əzraq bazalarını hədəfə aldığını bildirir. Nəşr ABŞ mənbələrinə istinadla raketlərin böyük hissəsinin hava hücumundan müdafiə sistemləri tərəfindən ələ keçirildiyini qeyd edir.
İordaniya isə ölkənin hava məkanına daxil olan raketlərlə bağlı açıqlama verib. İordaniya Silahlı Qüvvələrinin məlumatına görə, hava hücumundan müdafiə sistemləri ölkə hava məkanına daxil olan 8 raketi ələ keçirərək məhv edib. İordaniyanın açıqlamasında ABŞ bazalarının dağıdılması və ya ciddi zərər görməsi barədə məlumat yoxdur.
Bu məqam xüsusilə əhəmiyyətlidir: Ammanın “İran raketlərinin ABŞ bazalarına dəydiyini etiraf etməsi” barədə ifadə hazırda təsdiqlənmiş məlumat kimi təqdim edilə bilməz. İordaniya raketlərin hava məkanına daxil olmasını və onların qarşısının alındığını təsdiqləyib, lakin bazalara dəymiş zərəri təsdiqləməyib.
Digər tərəfdən, SEPAH-ın açıqlaması əvvəlki xəbərlərdə göstərildiyindən daha konkretdir. İran tərəfi sadəcə “bazalar vuruldu” demir; texniki və təmir infrastrukturu ilə qırıcıların yerləşmə məntəqələrinin məhz hədəf alındığını və ağır zərər gördüyünü bildirir. "Mehr" və "IRNA" bu məlumatı SEPAH-ın rəsmi açıqlamasına əsasən yayıb.
ABŞ və İranın məlumatları arasındakı əsas ziddiyyət də məhz buradadır. Tehran ciddi zərər vurulduğunu iddia edir, Vaşinqton mənbələri isə raketlərin ələ keçirildiyini və ilkin olaraq ciddi təsirin olmadığını bildirir. Hazırda bu iki mövqedən hansının zərərin real miqyasını daha düzgün əks etdiyini müəyyənləşdirmək üçün müstəqil peyk görüntüləri və ya ABŞ-ın rəsmi qiymətləndirməsi kifayət qədər ortaya çıxmayıb.
Hadisənin səbəbi isə tərəflərin açıqlamalarında daha aydındır. ABŞ qüvvələri Larak adasında İranın iki raket-buraxılış qurğusuna zərbə endirib. Vaşinqton bunu Hörmüz boğazında dəniz nəqliyyatına təhlükə yarada biləcək minaların yerləşdirilməsinin qarşısını almaq məqsədi ilə izah edib. Tehran isə hücumu ABŞ-ın yeni təcavüzü kimi qiymətləndirərək cavab verəcəyini bildirib.
Beləliklə, hazırda dəqiq təsdiqlənən fakt İranın İordaniyada ABŞ qüvvələrinin istifadə etdiyi iki aviabazanı ballistik raketlərlə hədəfə almasıdır. SEPAH-ın “texniki və təmir infrastrukturu, həmçinin qırıcıların yerləşmə məntəqələri dağıdılıb və ağır zərər vurulub” iddiası isə İranın rəsmi mövqeyidir və hələ müstəqil şəkildə təsdiqlənməyib.
ABŞ-ın Larak adasına endirdiyi zərbə nəticəsində SEPAH sıralarında da itkilərin olduğu xəbərinə gəldikdə, İranın İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu ABŞ hücumu zamanı bir neçə hərbçi və mülki şəxsin öldüyünü və yaralandığını açıqlayıb. "Reuters"-in yaydığı məlumata görə, SEPAH ölən və yaralananların dəqiq sayını açıqlamayıb.
İran mediasında isə Larak zərbəsi nəticəsində SEPAH qüvvələri arasında itkilərin olduğu barədə məlumatlar yayılıb. Bəzi İran nəşrləri ilkin olaraq ən azı iki nəfərin öldüyü və iki nəfərin yaralandığı barədə qeyri-rəsmi məlumatlar yayıb. Lakin bu rəqəm SEPAH tərəfindən rəsmi yekun itki sayı kimi təsdiqlənməyib.
Beləliklə, hazırda SEPAH hərbçiləri arasında itkilərin olduğu təsdiqlənir, lakin “çox sayda hərbçi həlak olub” nəticəsinə gəlmək üçün kifayət qədər etibarlı və dəqiq məlumat yoxdur. Rəsmi Tehran mənbələri yekun itki sayını açıqladıqdan sonra bu rəqəm dəqiqləşdirilə bilər.
ABŞ-İran qarşıdurmasının yeni eskalasiyası xüsusilə diqqət çəkir, çünki son zərbələr İran və ABŞ ərazisindən kənarda yerləşən ABŞ hərbi infrastrukturunu da birbaşa qarşıdurmanın hədəfinə çevirir. Larak adasına ABŞ zərbəsindən dərhal sonra İordaniyadakı obyektlərin İran tərəfindən hədəfə alınması münaqişənin regional miqyasının daha da genişlənməsi təhlükəsini artırır.
S. Laçın
