Ölümə yaxın təcrübə yaşayan bəzi insanlar parlaq işıq, tunel, qeyri-adi sakitlik hissi və həyatlarının mühüm anlarının sanki göz önündən keçdiyini bildirirlər. Bəs bu görüntülərin elmi izahı nədir?
Moderator.az xəbər verir ki, “Styler” layihəsi ölümə yaxın təcrübələr zamanı beyində baş verə biləcək proseslərlə bağlı elmi araşdırmaları nəzərdən keçirib.
Beyində nə baş verir?
Ürək dayandıqdan sonra beyinə qan və oksigen axını ciddi şəkildə azalır. Bununla belə, bəzi araşdırmalar bu kritik dövrdə beynin müəyyən sahələrində qısa müddətli aktivlik müşahidə oluna biləcəyini göstərib.
Alimlər belə aktivliyin ölümə yaxın təcrübələr zamanı bildirilən parlaq görüntülər, xatirələr və digər qeyri-adi hisslərlə əlaqəli ola biləcəyini araşdırırlar.
“Həyat göz önündən keçir” hissi haradan yaranır?
Bəzi tədqiqatlarda ürək dayanması ətrafında beynin şüur, yaddaş və informasiyanın emalı ilə əlaqələndirilən qamma dalğalarında dəyişikliklər qeydə alınıb.
Mütəxəssislər bunun insanların keçmiş xatirələrini son dərəcə canlı şəkildə yaşaması ilə əlaqəli ola biləcəyini ehtimal edirlər. Lakin bu mexanizm hələ tam aydınlaşdırılmayıb.
Tunelin sonunda işıq niyə görünür?
Ölümə yaxın təcrübələr haqqında ən çox danışılan təsvirlərdən biri qaranlıq tunelin sonunda parlaq işığın görünməsidir.
Bunun mümkün izahlarından biri beyinə oksigen və qan axınının kəskin dəyişməsi nəticəsində görmə sisteminin fəaliyyətinin pozulmasıdır. Belə vəziyyətlər işıq parıltıları və digər qeyri-adi vizual effektlər yarada bilər.
Sakitlik və rahatlıq hissinin səbəbi nədir?
Alimlər bu hisslərin ağır stress şəraitində beyində və orqanizmdə baş verən neyrokimyəvi dəyişikliklərlə əlaqəli ola biləcəyini düşünürlər.
Bununla belə, ölümə yaxın təcrübələrin bütün xüsusiyyətlərini izah edən vahid elmi nəzəriyyə hələ yoxdur.
Bu təcrübələrin mənəvi və ya dini mənası isə elmin cavablandıra biləcəyi sualdan fərqlidir. Mövcud araşdırmalar əsasən belə vəziyyətlər zamanı beyində və orqanizmdə hansı fizioloji proseslərin baş verdiyini anlamağa çalışır.