Uzun və sağlam həyat üçün yalnız genetika kifayət etmir. Gündəlik vərdişlər və həyat tərzi də ömrün uzunluğunda mühüm rol oynayır.
 




Moderator.az "GeroScience "jurnalına istinadən xəbər verir ki, avstraliyalı alimlər 2000-ci ildən sonra dərc edilmiş 30-dan çox elmi araşdırmanı təhlil edərək uzunömürlülüklə bağlı əsas amilləri müəyyənləşdiriblər.
 
Alimlərin fikrincə, 100 yaşını keçən insanlar bir sıra xüsusiyyətlərinə görə fərqlənirlər. Onlar daha az xroniki xəstəlikdən əziyyət çəkir, gündəlik həyatda daha aktiv olur və yuxu problemləri ilə daha az qarşılaşırlar.
 
Bəs uzunömürlülüyün əsas sirləri hansılardır?
 
1. Sağlam qidalanma
 
Uzunömürlü insanların qida rasionunda tərəvəz, meyvə, paxlalılar, tam taxıllı məhsullar və balıq üstünlük təşkil edir.
 
Qırmızı ət və duz isə daha az istifadə olunur.
 
Mütəxəssislər xüsusilə duz qəbuluna diqqət yetirməyi tövsiyə edirlər. Gündəlik duz miqdarının 5 qramdan çox olmaması ürək-damar sağlamlığı baxımından daha əlverişli hesab olunur.
 
2. Lazımsız dərman qəbulundan uzaq durmaq
 
Yaş artdıqca müxtəlif dərmanların qəbuluna ehtiyac yarana bilər. Lakin çoxsaylı dərmanların eyni vaxtda istifadəsi müəyyən risklər yaradır.
 
Araşdırmada uzunömürlü insanların daha az dərman qəbul etdiyi müşahidə olunub.
 
Bu, dərmanların özbaşına dayandırılması demək deyil. Mütəxəssislər dərmanların yalnız həkim məsləhəti ilə qəbul edilməsini vurğulayırlar.
 
3. Hərəkət və yaxşı yuxu
 
Uzunömürlü insanların əksəriyyəti hərəkətli həyat tərzi keçirir.
 
Gündəlik gəzinti, fiziki iş və digər yüngül fəaliyyətlər orqanizmin aktiv qalmasına kömək edir.
 
Yuxu da ən az hərəkət qədər vacibdir. Araşdırmaya görə, 100 yaşını keçən insanların əhəmiyyətli hissəsi ciddi yuxu problemi yaşamır.
 
4. Sağlam mühitdə yaşamaq
 
Yaşadığımız mühit də sağlamlığa təsir edə bilər.
 
Uzunömürlülərin bir hissəsi daha az çirklənmiş, təbiətlə təmasın çox olduğu ərazilərdə yaşayır. Təmiz hava, gündəlik hərəkət və sakit həyat tərzi burada əsas amillərdən hesab olunur.
 
Yaponiyanın Okinava, İtaliyanın Sardiniya, Yunanıstanın İkariya və Kosta-Rikanın Nikoya bölgələri dünyada uzunömürlülərin çoxluğu ilə tanınan ərazilərdəndir.
 
Bu bölgələrdə sağlam qidalanma ilə yanaşı, insanların aktiv olması və sosial əlaqələrini qoruması da diqqət çəkir.
 
Alimlər hesab edirlər ki, sağlam vərdişləri nə qədər erkən formalaşdırsaq, uzun və aktiv həyat şansımız da bir o qədər yüksək olar.
 
Yəni uzunömürlülük yalnız genetikadan asılı deyil. Gündəlik həyatımızda etdiyimiz seçimlər də burada mühüm rol oynayır.