Bir çox insanın iş, əyləncə və smartfon istifadəsi naminə qurban verdiyi yuxu uzunömürlülük üçün düşündüyümüzdən daha vacib ola bilər.
Moderator.az ScienceAlert nəşrinə istinadla xəbər verir ki, amerikalı alimlərin araşdırması gündəlik vərdişlər arasında yuxu çatışmazlığının ömür uzunluğu ilə güclü əlaqəyə malik olduğunu göstərib. Təhlilə görə, siqaretdən sonra yuxu müddəti uzunömürlülüklə ən güclü əlaqəsi olan amillərdən biri olub.
Oregon Sağlamlıq və Elm Universitetinin tədqiqatçıları ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika Mərkəzlərinin 2019–2025-ci illərə aid məlumatlarını müxtəlif ABŞ qraflıqlarında ömür uzunluğu göstəriciləri ilə müqayisə ediblər. Gecə 7 saatdan az yuxu qeyri-kafi hesab edilib.
Nəticələr xroniki yuxu çatışmazlığı ilə daha qısa ömür arasında davamlı əlaqə olduğunu göstərib. Pəhriz və fiziki aktivliyin əlaqəsi isə yuxu müddəti ilə müqayisədə daha zəif olub.
Tədqiqatçılar piylənmə və diabeti də nəzərə aldıqda nəticələr müəyyən qədər dəyişib. Piylənmə yuxu çatışmazlığından daha güclü əlaqə göstərsə də, yuxu əsas amillərdən biri olaraq qalıb.
Tədqiqatın müəlliflərindən Endryu MakHill yuxu müddəti ilə ömür uzunluğu arasında belə güclü əlaqə gözləmədiyini bildirib.
Bununla belə, alimlər vurğulayırlar ki, araşdırma yalnız əlaqəni göstərir və yuxusuzluğun birbaşa ömrü qısaltdığını sübut etmir. Buna görə də yuxu çatışmazlığının insan ömründən konkret neçə il “apardığını” müəyyənləşdirmək mümkün deyil.
Yuxu çatışmazlığı həmçinin beyin fəaliyyətində və immun sistemində dəyişikliklərlə, uzunmüddətli halda isə piylənmə və diabet kimi problemlərlə əlaqələndirilir.
Mütəxəssislər böyüklərə müntəzəm olaraq ən azı 7 saat yatmağı, mümkün olduqda isə 7–9 saatlıq yuxunu hədəfləməyi tövsiyə edirlər. Yatmazdan əvvəl smartfon istifadəsini azaltmaq və yuxu naminə axşam əyləncələrindən imtina etməmək də tövsiyələr arasındadır.