Sağlam qidalanmağa çalışan insanlar belə bəzən yanlış seçimlər edə bilirlər. Bəzi məhsullar faydalı hesab olunsa da, onların tərkibindəki şəkər, yağ və müxtəlif əlavələr sağlamlığa mənfi təsir göstərə bilər.


Moderator.az xəbər verir ki, dietoloq Anastasiya Tarasko sağlam qidalanma ilə bağlı geniş yayılmış yanlış təsəvvürlərə diqqət çəkərək xüsusilə səhər yeməyində seçilən məhsullara diqqət yetirməyin vacibliyini vurğulayıb.






Qəhvə və tünd çay


Qəhvə və tünd çay səhərlər ən çox istifadə edilən içkilər sırasındadır. Lakin kofein bəzi insanlarda mədə yanması, turşu reflüksü və ürəkbulanma kimi narahatlıqlara səbəb ola bilər. Xüsusilə mədəsi həssas olan şəxslər bu içkiləri acqarına qəbul etdikdə özlərini narahat hiss edə bilərlər.


Şirin desertlər


Kruassanlar, tortlar, şirniyyatlar və digər şəkərli məhsullar sadə karbohidratlarla zəngindir. Bu qidalar qanda qlükoza səviyyəsinin sürətlə yüksəlməsinə səbəb ola bilər. Daha sonra aclıq hissi yenidən yarana, halsızlıq və yorğunluq müşahidə edilə bilər.


Şəkərli qidaların tez-tez və həddindən artıq istehlakı uzun müddətdə artıq çəki və 2-ci tip diabet riskinin artması ilə əlaqələndirilir.


Yağlı və hisə verilmiş ət məhsulları


Kolbasa, sosiska və digər emal olunmuş ət məhsulları da səhər yeməyində diqqətlə seçilməlidir. Bu məhsulların bir çoxunda yüksək miqdarda duz və doymuş yağ olur. Emal olunmuş ətin müntəzəm istehlakı müəyyən xəstəliklərin, o cümlədən kolorektal xərçəngin riskinin artması ilə əlaqələndirilir.


Buna görə də bu məhsulları gündəlik qida rasionunda məhdudlaşdırmaq, əvəzində yumurta, balıq və digər daha az emal olunmuş protein mənbələrinə üstünlük vermək məsləhətdir.


Şəkərli dənli səhər yeməkləri və müslilər


Bir çox insan dənli səhər yeməklərini və müslini(məşhur səhər yeməyində yeyilən dənli bitkilərdən hazırlanmış yeməkdir) sağlam seçim hesab edir. Halbuki bəzi hazır məhsullarda əlavə edilmiş şəkər, dadlandırıcılar və rafinə edilmiş karbohidratlar çox ola bilər.


Belə məhsullar uzunmüddətli toxluq hissi yaratmaya bilər. Seçim edərkən məhsulun etiketini oxumaq, əlavə şəkərin miqdarına diqqət yetirmək və tam taxıllı, liflə zəngin variantlara üstünlük vermək vacibdir.


Əlavəli meyvəli qatıqlar


Mağazalarda satılan meyvəli qatıqların bəzilərində əlavə edilmiş şəkər və dadlandırıcılar olur. Bu isə onların qida dəyərini azalda və şəkər qəbulunu artıra bilər.


Daha yaxşı seçim şəkərsiz, təbii qatıq və ya yunan qatığıdır. Ona təzə meyvə, giləmeyvə və az miqdarda qoz-fındıq əlavə etməklə həm dadlı, həm də qidalı səhər yeməyi hazırlamaq mümkündür.


Balanslı səhər yeməyi necə olmalıdır?


Sağlam qidalanmanın əsas prinsiplərindən biri müxtəlif qida qruplarını balanslaşdırmaqdır. Səhər yeməyində protein, lif və mürəkkəb karbohidratların birləşdirilməsi toxluq hissinin qorunmasına kömək edə bilər.


Yumurta, kəsmik, şəkərsiz qatıq və ya digər protein mənbələri; tərəvəz və meyvələr; yulaf, tam taxıllı çörək və digər lifli məhsullar yaxşı seçimlər hesab olunur.


Mütəxəssislər qida rasionunu yalnız bir məhsulun faydalı və ya zərərli olması əsasında qiymətləndirməməyi tövsiyə edirlər. Məhsulun tərkibi, porsiyanın ölçüsü, istehlak tezliyi və insanın fərdi sağlamlıq vəziyyəti də nəzərə alınmalıdır.


Nəticə etibarilə, sağlam səhər yeməyi üçün bahalı və xüsusi məhsullara ehtiyac yoxdur. Əsas məsələ əlavə şəkəri və duzu çox olan məhsulları məhdudlaşdırmaq, daha az emal olunmuş qidalara üstünlük vermək və rasionda balansı qorumaqdır.